fbpx
การเขียนบทสำหรับงานวิดีโอ (Script Writing for Video Production)

การเขียนบทสำหรับงานวิดีโอ (Script Writing for Video Production)

ความหมายของการเขียนบท

การเขียนบทเป็นการกำหนดเนื้อเรื่อง การเชื่อมโยงเหตุการณ์ และตัวละครต่างๆ เข้าด้วยกัน โดยผ่านกระบวนการ ค้นหา รวบรวม และการจัดลำดับ สามารถถ่ายทอดความรู้สึกนึกคิดและความต้องการของบุคคลออกมาเป็นตัวอักษร ที่ไม่สูตรสำเร็จตายตัว

หลักการเขียนบท

1. โครงเรื่อง

ต้องมีลักษณะกะทัดรัด ไม่ยืดยาว ดำเนินเรื่องฉับไว ลักษณะของโครงเรื่องขึ้นอยู่กับชนิดของเรื่อง แต่เรื่องสั้นที่สร้างความประทับใจผู้อ่านมักเป็นเรื่องสั้นชนิดผูกเรื่องโดยหักมุมจบให้ผู้อ่านคาดไม่ถึง

2. ตัวละคร

ต้องมีลักษณะสมจริง สะท้อนชีวิตหรือเป็นตัวแทนของบุคคลจริง

3. ฉาก

ต้องสมจริง ให้ภาพจินตนาการชัดเจน น่าสนใจ

4. ถ้อยคำหรือบทสนทนา

สมจริง ใช้ภาษาประณีต คมคาย ชวนติดตาม

ข้อคำนึงการเขียนบท

การเขียนบทจะให้สมบูรณ์นั้น ผู้เขียนบทจะต้องคำนึงถึงสิ่งต่อไปนี้ในการเขียนบท

1. แนวคิดหลัก (Main Idea)

เป็นเสมือนโครงหรือแก่นของเรื่องนั้นๆ ผู้เขียนบทจะต้องจับหรือดึงเอาข้อมูลหรือเนื้อหาบางอย่างมาเป็นแกนของเรื่องให้ได้

2. การเลือกเรื่อง

ผู้เขียนต้องพิจารณาว่าควรจะเป็นเรื่องอะไรที่คนส่วนใหญ่สนใจ เหตุผลที่จะเขียนเรื่องนั้นเพื่อจุดประสงค์อะไร สนับสนุนหรือคัดค้านอะไร หรือเพียงแต่ให้ข้อเท็จจริงแล้วเขียนให้อยู่ในประเด็น

3. การศึกษาค้นคว้า

ผู้เขียนบทต้องศึกษาค้นคว้าวิจัย รวบรวมข้อมูล เพื่อเสริมรายละเอียดเรื่องราวที่ถูกต้อง จริง ชัดเจน และมีมิติ คุณภาพของบทจะดีหรือไม่จึงอยู่ที่การค้นคว้าหาข้อมูล ไม่ว่าจะมีเนื้อหาใดก็ตาม โดยสอบถามจากนักวิชาการ ค้นคว้าจากห้องสมุดหรือเอกสารสิ่งพิมพ์ที่จัดเก็บเอาไว้

4. การจัดลำดับข้อมูลหรือเนื้อหา

การเรียบเรียงเรื่องราวของบท ลำดับเรื่องก่อนหลังตามความสำคัญของเหตุการณ์หรือเวลา ประโยคแต่ละประโยคควรมีแนวความคิดเดียว เป็นประโยคสั้นๆ ที่มีความหมายจบในประโยคนั้น แต่เพื่อความน่าฟังควรจะสลับกับประโยคยาวบ้าง ตามแต่ความสำคัญของใจความ

5. ความยาว

ผู้เขียนบทต้องทราบว่าเวลาสำหรับนำเสนอรายการนั้นมีระยะเวลาเท่าไร ทั้งนี้ทั้งนั้นจะต้องเข้าใจถ่องแท้ เกี่ยวกับคุณลักษณะเฉพาะของสื่อ ที่เกี่ยวกับเวลาด้วยแล้วจึงกำหนดรูปแบบของรายการ

6. การวางเค้าโครงเรื่อง

มีจุดประสงค์เพื่อให้งานเขียนมีจุดหมาย ไม่วนเวียน ไม่ออกนอกเรื่อง ทำให้วางแนวในการเขียนได้ถูกต้องและทำให้เขียนบทความตามที่ต้องการได้เร็วขึ้น กำหนดบทนำ ตัวเรื่อง และการจบ ได้ดี

ขั้นตอนการเขียนบท

1. กำหนดวัตถุประสงค์และกลุ่มเป้าหมาย

กำหนดวัตถุประสงค์ของการเขียน เขียนไปเพื่ออะไร ต้องการให้อะไรกับผู้ชม เช่น ความคิดความรู้ ความบันเทิง เปลี่ยนเจตคติ สร้างค่านิยมที่ดี ปลูกฝังความสำนึกที่ดีงาม หรือให้เกิดทักษะและความชำนาญในด้านใด และเพื่อใคร

2. กำหนดหัวข้อเรื่อง

เมื่อทราบเงื่อนไขต่างๆ ดังที่กล่าวมาในตอนต้นแล้ว จะทำให้กำหนดหัวข้อเรื่อง

3. กำหนดขอบเขตเนื้อหา

ผู้เขียนบทต้องศึกษาค้นคว้าวิจัย รวบรวมข้อมูล เนื้อหาสาระต่างๆ มาวิเคราะห์แยกย่อยหัวเรื่องประเด็น กำหนดขอบเขตเนื้อหา ให้สอดคล้องกับวัตถุประสงค์และกลุ่มเป้าหมาย

4. ลงมือเขียนบท

การเขียนบทถือเป็นหัวใจของขั้นก่อนการผลิต (Pre – Production) และเป็นจุดชี้วัดจุดแรกที่จะบอกได้ว่าสื่อนั้นๆ จะประสบความสำเร็จหรือไม่

ประเภทการเขียนบท

1. การเขียนบทภาพยนตร์

2. งานเขียนบทละคร

3. การเขียนบทรายการโทรทัศน์

4. การเขียนบทข่าว

5. การเขียนบทประชาสัมพันธ์

การเลือกหัวข้อเรื่อง

การเลือกหัวข้อเรื่องไม่ได้หมายถึงการเลือกชื่อเรื่อง แต่ต้องคำนึงถึงเนื้อหาหรือสาระของเรื่องเป็นสำคัญ บางครั้งต้องใช้เวลามากกว่าตอนที่ต้องพูดหรือเขียนเรื่องนั้นจริงๆ เพราะจะต้องประมวลความรู้ความคิดที่เกี่ยวกับเนื้อหาของเรื่องนั้นให้ถ่องแท้ หลักการเลือกหัวข้อเรื่อง มีดังนี้

1. สามารถจำกัดขอบข่ายได้หรือไม่

2. เหมาะกับผู้รับชมหรือไม่

3. เหมาะกับความสามารถของผู้เขียนหรือไม่

4. มีข้อมูลสนับสนุนเพียงพอหรือไม่

5. หัวข้อเรื่องมีเนื้อหาชัดเจนหรือไม่

6. ท้าทายและเป็นสิ่งใหม่หรือไม่

7. มีจุดมุ่งหมายอย่างไร

เทคนิคการเขียนบท

1. ไอเดียต้องชัด

กำหนดแนวทางของบทว่าต้องการพูด เล่า สอน หรือนำเสนออะไร

2. เนื้อหาต้องดี

คัดเนื้อหาที่เป็นไปตามไอเดีย โดยลิสต์สิ่งที่จำเป็นต้องบอกเพื่อนาทำบทบรรยาย

3. ภาษาต้องได้

ภาษาในบทควรเข้าใจง่าย ตรงกับอายุ เพศ ระดับการศึกษาของผู้รับสาร

4. การเล่าเรื่องไม่สะดุดวกวน

ควรจัดกลุ่มของเนื้อหา และลำดับการเล่าเรื่องให้ดีไม่วกไปวนมา ไม่เล่าซ้ำไปมา

5. คำนึงถึงภาพและเสียง

ขณะเขียนบทบรรยายต้องจินตนาการไปด้วยว่าผู้รับชมจะเห็นภาพอะไร จะต้องใส่ภาพและเสียงจุดไหนที่สื่อสารและเชื่อมโยงกับเรื่องเล่า

6. เชื่อมโยงส่วนเกี่ยวข้อง

ควรมีการประสานงานกับทีมงานอย่างต่อเนื่อง ติดตามสิ่งที่จำเป็นต้องมีในบท เพื่อหลีกเลี่ยงการทำบทที่ไม่สามารถทำภาพประกอบได้ตามต้องการ